Türkiye, Freedom House Raporunda Basının ‘Özgür Olmadığı’ Tek Avrupa Ülkesi


Demokrasi ve insan hakları alanında dünyanın önde gelen sivil toplum kuruluşlarından Freedom House’ın 2014 Basın Özgürlüğü raporunda Türkiye, basının ‘kısmen özgür olduğu’ ülkeler kategorisinden ‘özgür olmadığı’ ülkeler kategorisine geriledi. Türkiye böylece AB’ye üye ve aday ülkeler arasında basının özgür olmadığı tek ülke olarak değerlendirildi.

Freedom House’ın 2013 raporunda basın özgürlüğü alanında 197 ülke arasında 120. sırada yer alan ve ‘kısmen özgür’ olarak değerlendirilen Türkiye, 2014 raporunda 134. sıraya geriledi ve basının ‘özgür olmadığı’ ülkeler arasında yer aldı. Türkiye, 134’üncülüğü Ekvador, Ermenistan, Güney Sudan ve Libya ile paylaştı.

Türkiye’de basın ve ifade özgürlüğüne ilişkin anayasal güvencelerin pratikte yalnızca kısmen uygulandığına işaret eden Freedom House, geçtiğimiz yıl boyunca Gezi Parkı olayları, devletin PKK ile ilişkileri ve yolsuzluklarla ilgili haber yapan ve yazı yazan gazetecilerin işlerine son verildiğini veya istifaya zorlandığını belirtti.

2013 yılında Türkiye’de basın özgürlüğünün ‘keskin bir şekilde gerilediği’ belirtilen raporda, işten çıkarmaların hükümet ve medya sahipleri arasındaki yakın ilişkiye ve bunun gazeteciler üzerindeki doğrudan ya da dolaylı olarak baskı yarattığına işaret edildi.

Dışişleri Bakanı Ahmet Davutoğlu, Cuma günü düzenlediği bir basın toplantısında raporla ilgili yaptığı değerlendirmede ‘Gazetecilerimizin bu raporu reddetmelerini bekleriz’ dedi.

2014 raporunda basının ‘özgür olmadığı’ ülkeler kategorisine gerileyen bir diğer ülke de, Euro Meydan hareketini takip eden gazeteciler üzerindeki baskılar sebebiyle 139. sırada yer alan Ukrayna oldu.

Türkiye’nin Avrupa bölgesi kapsamında değerlendirildiği raporda Ukrayna, Avrasya bölgesinde yer alıyor.

Dünyada basın özgürlüğü konusunda en yüksek seviyenin Avrupa bölgesinde yakalandığına işaret eden raporda, 28 AB ülkesinden İtalya, Macaristan, Bulgaristan, Hırvatistan, Romanya ve Yunanistan’da basın ‘kısmen özgür’ olarak değerlendirildi. AB’ye aday ülkelerden Sırbistan, Karadağ ve Makedonya da aynı kategoride yer alıyor.

Rapora göre AB’ye üye veya aday ülkeler arasında Türkiye dışında basının ‘özgür olmadığı’ başka bir ülke bulunmuyor.

Raporda, basının en özgür olduğu on ülkenin (Hollanda, Norveç, İsveç, Belçika, Finlandiya, Lüksemburg, İsviçre, İzlanda, Danimarka ve Andorra) tamamı Avrupa kıtasında yer alıyor. Bu ülkelerin altısı aynı zamanda AB üyesi. Birinciliği Hollanda, Norveç ve İsveç paylaşıyor.

Listenin son sıralarında ise sırasıyla Türkmenistan, Özbekistan ve Kuzey Kore yer alıyor.

Freedom House, dünya çapında basın özgürlüğünün son on yılda en düşük seviyeye gerilediğini belirtti.

Kaynak: EurActiv